Kazimierz Różanowski

Kazimierz Różanowski również należał do archiwistów tworzących od podstaw opolskie archiwum. W przeciwieństwie do jego współpracowników nie pochodził ze Śląska. Ta ziemia stała się jego drugą Ojczyzną dopiero po zmianach granic Polski w 1945 r.  Urodził się 27 listopada 1903 r. we Lwowie jako syn Augusta Różanowskiego i Augusty z domu Bieńkowskiej. W rodzinnym mieście ukończył szkołę powszechną i VIII Państwowe Gimnazjum Realne im. Kazimierza Wielkiego.

Kolejnym etapem jego edukacji były studia na Wydziale Historii Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, a następnie na Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie. Niestety trudna sytuacja materialna zmusiła K. Różanowskiego do przerwania studiów, dlatego postanowił podjąć pracę, żeby zarobić na utrzymanie swoje, później także założonej rodziny. Najpierw zatrudnił się na poczcie w Krośnie, w Rawie Ruskiej, a następnie w Glinianach. W czasie II wojny światowej pracował w restauracji we Lwowie, później w firmie zajmującej się budową dróg i mostów.

W ramach przesiedleń mieszkańców Kresów Wschodnich dawnej Rzeczypospolitej, w 1945 r. przyjechał do Opola. Początkowo zatrudnił się  w resorcie pocztowym. Następnym miejscem zatrudnienia były Państwowe Zakłady Kształcenia Handlowego w Opolu, w których pracował w charakterze nauczyciela. Kolejnym miejscem jego pracy było Technikum Pocztowe Ministerstwa Poczt i Telegrafów w Opolu, w którym również pracował jako nauczyciel. W międzyczasie rozpoczął przerwane wcześniej studia na Wydziale Filozoficzno-Historycznym Uniwersytetu Wrocławskiego. W 1952 r. uzyskał dyplom magistra filozofii.

Ostatnim miejscem zatrudnienia K. Różanowskiego było Wojewódzkie Archiwum Państwowe w Opolu, w którym rozpoczął pracę w 1953 r. Na początku, na stanowisku adiunkta naukowo-badawczego,  w następnym roku powierzono mu kierowanie Oddziałem I. Dzięki jego staraniom, Archiwum pozyskało wiele cennym materiałów, zwłaszcza niemieckojęzycznych, które później osobiście zinwentaryzował.

K. Różanowski opracował wiele zbiorów archiwalnych wytworzonych przez urzędy funkcjonujące do zakończenia działań wojennych w 1945 r. Były to przede wszystkim starostwa i wydziały powiatowe. Na podstawie dostępnych archiwaliów opracował wiele referatów. Był jednym z sumiennych i obowiązkowych pracowników. Wykazywał wielką troskę o realizację planowych zadań Archiwum. Niezwykle oddany pracy zawodowej. Czynnie uczestniczył w pracach Wojewódzkiej Komisji Metodycznej. W okresie od stycznia do września 1966 r. pełnił obowiązki dyrektora Wojewódzkiego Archiwum Państwowego w Opolu. Był jednym z najbardziej aktywnych działaczy społecznych wśród pracowników Wojewódzkiego Archiwum Państwowego w Opolu. Udzielał się w licznych organizacjach, między innymi w Towarzystwie Przyjaciół Opola, Towarzystwie Wiedzy Powszechnej, Opolskim Towarzystwie Przyjaciół Nauk. Był znanym popularyzatorem wiedzy o Śląsku.

Za zaangażowanie w pracę zawodową i działalność społeczną był wielokrotnie odznaczany: „Złotym Krzyżem Zasługi”, „Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski”, „Złotą odznaką honorową Przyjaźni Polsko-Radzieckiej”, „Odznaką Tysiąclecia za działalność społeczną w obchodach Tysiąclecia Państwa Polskiego”, odznaką „Zasłużonego działacza Towarzystwa Rozwoju Ziem Zachodnich”, odznaką „Zasłużonemu Opolszczyźnie”. Był również uhonorowany odznaką „Za zasługi dla miasta Opola” i odznaką „Zasłużonego działacza kultury”. W 1974 r. przeszedł na emeryturę. Nadał pracował w niepełnym wymiarze czasu pracy. Zmarł 25 lipca 1976 r. Spoczął na cmentarzu komunalnym w Opolu – Półwsi.

Opracowała Barbara Sypko